TÍCH HỢP CHIẾN LƯỢC CHATGPT TRONG GIẢNG DẠY VIẾT LUẬN NGHỊ LUẬN TIẾNG VIỆT CHO HỌC VIÊN NƯỚC NGOÀI TẠI HỌC VIỆN PHÒNG KHÔNG – KHÔNG QUÂN VIỆT NAM
DOI:
https://doi.org/10.51453/3093-3706/2025/1340Từ khóa:
Tiếng Việt như một ngoại ngữ (VFL), ChatGPT, Viết văn nghị luận, Học viên quân sự, Hợp tác người – máyTóm tắt
Nghiên cứu này phân tích việc tích hợp chiến lược công cụ ChatGPT trong giảng dạy viết văn nghị luận tiếng Việt như một ngoại ngữ (VFL) cho 32 học viên quân sự Lào tại Học viện Phòng không – Không quân Việt Nam. Nghiên cứu được triển khai theo mô hình nghiên cứu hành động trong thời gian 15 tuần, trong đó ChatGPT được sử dụng như một công cụ hỗ trợ sư phạm ở các giai đoạn khơi gợi ý tưởng, phân tích văn bản mẫu, lập dàn ý và chỉnh sửa bài viết, đồng thời không cho phép sử dụng AI trong giai đoạn viết nháp ban đầu nhằm bảo đảm tính chính chủ và giọng văn cá nhân của người học. Kết quả phân tích định lượng từ ba bài kiểm tra viết cho thấy sự cải thiện có ý nghĩa thống kê về năng lực viết, đặc biệt ở cấu trúc lập luận, tính mạch lạc, độ chính xác ngữ pháp và vốn từ vựng (p < 0,001). Dữ liệu định tính từ nhật ký học tập và ghi chép quan sát của giáo viên phản ánh sự chuyển biến rõ rệt từ việc lệ thuộc vào AI sang sử dụng ChatGPT một cách có chọn lọc, phản biện và có ý thức thể loại. Học viên dần hình thành năng lực xây dựng lời nhắc hiệu quả, nâng cao khả năng tự chỉnh sửa và kiểm soát quyết định viết. Nghiên cứu nhấn mạnh vai trò trung tâm của giáo viên trong việc điều phối sự hợp tác người – máy thông qua hướng dẫn đạo đức, thiết lập các “vùng không AI” trong tiến trình viết và huấn luyện tư duy siêu nhận thức. Kết luận cho thấy, nếu được tích hợp hợp lý, ChatGPT có thể nâng cao hiệu quả giảng dạy viết nghị luận VFL, đồng thời thúc đẩy tính tự chủ và phát triển năng lực lập luận của người học. Tuy nhiên, sự can thiệp sư phạm vẫn là điều kiện then chốt nhằm tránh hiện tượng “tải tư duy” và bảo đảm tính chính chủ học thuật, đặc biệt trong môi trường đào tạo quân sự chính quy.
Tải xuống
Tài liệu tham khảo
1. Ang, H. M. (2024). ChatGPT is making its presence felt in classrooms. Here’s how schools in Singapore are harnessing it. CNA. https://www.channelnewsasia.com/singapore/chatgpt-schools-singapore-teachers-students-4109836, [ngày truy cập 15/9/2025].
2. Barrot, J. S. (2023). Using ChatGPT for second language writing: Pitfalls and potentials. Assessing Writing, 57(2023), Article 100745. https://doi.org/10.1016/j.asw.2023.100745
3. Braun, V., & Clarke, V. (2006). Using thematic analysis in psychology. Qualitative Research in Psychology, 3(2), 77–101. https://doi.org/10.1191/1478088706qp063oa, [ngày truy cập 15/9/2025].
4. Burns, A. (2010). Doing Action Research in English Language Teaching. Routledge.
https://doi.org/10.4324/9780203863466, [ngày truy cập 15/9/2025].
5. Chan, C. K. Y., & Hu, W. (2023). Students’ voices on generative AI: Perceptions, benefits, and challenges in higher education. International Journal of Educational Technology in Higher Education, 20(43). https://doi.org/10.1186/s41239-023-00411-8, [ngày truy cập 15/9/2025].
6. Meniado, J. C. (2024). Human–machine collaboration in language education in the age of artificial intelligence. RELC Journal, 55(2), 291–295. https://doi.org/10.1177/00336882241266629, [ngày truy cập 15/9/2025].
7. Meniado, J. C., Duong, T. T. H., Panyadilokpong, N., & Lertkomolwit, P. (2024). Using ChatGPT for second language writing: Experiences and perceptions of EFL learners in Thailand and Vietnam. Computers and Education: Artificial Intelligence, 7, 100313. https://doi.org/10.1016/j.caeai.2024.100313, [ngày truy cập 15/9/2025].
8. Nation, P. (2007). The four strands. International Journal of Innovation in Language Learning and Teaching, 1(1), 2–13. https://doi.org/10.2167/illt039.0, [ngày truy cập 15/9/2025].
9. Nguyen, T. N. B. (2017). Mô hình rubric đánh giá năng lực tạo lập văn bản nghị luận xã hội của học sinh trung học phổ thông. Tạp chí Khoa học Trường ĐHSP TP.HCM, 14(10), 163–172. https://doi.org/10.54607/hcmue.js.14.10.307(2017), [ngày truy cập 15/9/2025].
10. Su, Y., Lin, Y., & Lai, C. (2023). Collaborating with ChatGPT in argumentative classrooms. Assessing Writing, 57(2023). https://doi.org/10.1016/j.asw.2023.100752, [ngày truy cập 15/9/2025].
Tải xuống
Đã Xuất bản
Cách trích dẫn
Số
Chuyên mục
Giấy phép
Tác phẩm này được cấp phép theo Giấy phép Quốc tế Creative Commons Attribution-ShareAlike 4.0 .
Bài báo được xuất bản ở Tạp chí Khoa học Đại học Tân Trào được cấp phép theo giấy phép Ghi công - Chia sẻ tương tự 4.0 Quốc tế (CC BY-SA). Theo đó, các tác giả khác có thể sao chép, chuyển đổi hay phân phối lại các bài báo này với mục đích hợp pháp trên mọi phương tiện, với điều kiện họ trích dẫn tác giả, Tạp chí Khoa học Đại học Tân Trào và đường link đến bản quyền; nêu rõ các thay đổi đã thực hiện và các nghiên cứu đăng lại được tiến hành theo cùng một bản quyền.
Bản quyền bài báo thuộc về các tác giả, không hạn chế số lượng. Tạp chí Khoa học Tân Trào được cấp giấy phép không độc quyền để xuất bản bài báo với tư cách nhà xuất bản nguồn, kèm theo quyền thương mại để in các bài báo cung cấp cho các thư viện và cá nhân.
Mặc dù các điều khoản của giấy phép CC BY-SA không dành cho các tác giả (với tư cách là người giữ bản quyền của bài báo, họ không bị hạn chế về quyền hạn), khi gửi bài tới Tạp chí Khoa học Đại học Tân Trào, tác giả cần đáp ứng quyền của độc giả, và cần cấp quyền cho bên thứ 3 sử dụng bài báo của họ trong phạm vi của giấy phép.
